Hieronder zijn antwoorden op een selectie van onbeantwoorde vragen uit het webinar. Staat je vraag er niet bij en wil je toch heel graag antwoord op je vraag? Neem even contact op met de servicelijn via de contactpagina.
De Urgenda-zaak heeft de ondergrens voor het overheidshandelen tot 2020 vastgesteld. Milieudefensie heeft daarna strategisch gekozen voor de private sector. Terwijl de Staat de kaders schept, zijn bedrijven (zoals Shell) en financiers (zoals ING) direct verantwoordelijk voor de grootste CO2-uitstoot wereldwijd. Door de 'zorgvuldigheidsnorm' (Duty of Care) toe te passen op grote vervuilers, pakken we de uitstoot aan bij de bron. Wij monitoren het overheidsbeleid nauwgezet, maar richten onze juridische middelen nu op de systeemverandering in de markt. We hopen dat het webinar laat zien dat de verschillende klimaatzaken op elkaar voortbouwen en elkaar versterken. Alle zaken zijn nodig. De Bonaire-zaak zou je kunnen zien als een vervolg op Urgenda.
Als een bedrijf - bijvoorbeeld Shell - zich niet aan een uitspraak houdt, kan dat grote risico's meebrengen voor het bedrijf, het bestuur en de aandeelhouders. Milieudefensie heeft Shell hier in 2022 in een brief al voor gewaarschuwd. Wij wezen de bestuursleden op hun persoonlijke aansprakelijkheid in het niet uitvoeren van het vonnis van de rechter.
Rechtszaken kun je vergelijken met het lopen van een marathon. Onze eerste Klimaatzaak tegen Shell is nog niet ten einde. De Hoge Raad, de hoogste rechter van Nederland, zal naar verwachting begin 2027 uitspraak doen.
Juridische winst is een breekijzer, maar geen eindstation. Wij procederen op basis van wat we van een verantwoordelijk bedrijf in onze samenleving mogen verwachten. Juist de maatschappelijke druk van onze leden helpt de rechter te bepalen wat die norm voor verantwoordelijk gedrag vandaag de dag is. De rechtszaal dwingt de juridische erkenning af, terwijl onze campagnes en lobby in Den Haag de druk op de feitelijke uitvoering hoog houden. Het is zeker in de huidige tijd geen gemakkelijke strijd. Maar daarom juist extra belangrijk dat de juridische, campagne en lobby druk wel wordt uitgeoefend. Omdat iedere centigraad telt! Want 1 ding is zeker, als we niets doen, wordt de uitstoot nog hoger!
De grens van 1,5 graden is nog niet definitief overschreden. Het klopt dat het doel volgens wetenschappers steeds moeilijker haalbaar wordt, juist omdat overheden en bedrijven blijven treuzelen. Maar 1,5°C blijft volgens klimaatwetenschappers, internationale rechters en experts de gevaargrens: als de aarde te lang meer dan 1,5°C opwarmt, dan komen miljarden mensen van huidige en toekomstige generaties in gevaar. Het is dus essentieel dat we de opwarming van de aarde beperken tot 1,5°C. Bovendien is elke fractie van een graad opwarming die we weten te voorkomen, van essentieel belang.
Wij zijn financieel onafhankelijk en worden gesteund door 118.000 leden en donateurs. Zonder hun bijdragen zouden we deze complexe zaken simpelweg niet kunnen voeren. Daarnaast krijgen we financiering van grote fondsen. Dankzij Artikel 3:305a BW kunnen wij namens de samenleving opkomen voor het algemeen belang. Jouw steun als lid is cruciaal: het geeft ons de legitimiteit om bij de rechter te spreken namens huidige en toekomstige generaties.
Aan onze grote klimaatzaken werkt een vast kernteam van 12 specialisten. Dit zijn niet alleen juristen, maar ook onderzoekers die de feiten boven water halen. Dit team wordt versterkt door een groep campaigners, persvoorlichters en communicatiespecialisten die de publieke druk opvoeren via scherpe verslaglegging. Daarnaast werken we nauw samen met externe topadvocaten en wetenschappelijke experts. Juist deze combinatie van inhoudelijke expertise maakt ons effectief tegenover de enorme juridische afdelingen van grote vervuilers.
Vooral de Partij voor de Dieren (PvdD) zet zich in om 'ecocide', het veroorzaken van ernstige milieuschade, op te nemen in het Wetboek van Strafrecht. De Raad van State bracht in 2024 een kritisch advies uit over een specifiek wetsvoorstel van de PvdD. Momenteel loopt er ook een traject om de Europese Richtlijn milieucriminaliteit te implementeren, wat Nederland verplicht ernstige milieuschade strafbaar te stellen. Dit traject moet naar verwachting in mei 2026 zijn afgerond. Voor politieke details kun je het beste contact opnemen met de PvdD.
Wat ING met jouw geld doet is onzichtbaar, maar niet bepaald onschuldig. Terwijl jij probeert te sparen voor je toekomst, financiert ING bedrijven die diezelfde toekomst in gevaar brengen: van nieuw olie en gas tot mensenrechtenschendingen. Daarom zeggen we samen: "Niet Met Mijn Geld". Doe je mee?
