Dit zijn veelgestelde vragen over onze energie-afhankelijkheidstest. Van het waarom tot de betrouwbaarheid, en bijvoorbeeld waarom compenseren geen goede oplossing is.
1. Waarom deze test
2. Hoe betrouwbaar is de uitslag?
3. Waar komen jullie cijfers precies vandaan?
4. Jullie zeggen dat we snel van olie en gas af moeten, maar kan dat wel?
5. De olie- en gasprijzen dalen na een tijdje vanzelf weer, dus waarom deze ophef?
6. Waarom kunnen we ons gas niet weer uit Groningen halen?
7. Is kernenergie geen betere oplossing?
8. Is compensatie door de overheid geen betere oplossing?
Wij merken dat veel mensen zich zorgen maken over hoge energieprijzen. Maar ook dat lang niet iedereen weet wat nu precies de oorzaak is en hoe we daar van afkomen. Onze test is een manier om dat inzichtelijk te maken. En om meer mensen te laten zien hoe belangrijk het is dat we zo snel mogelijk stoppen met olie en gas. Dat maakt ons als land minder kwetsbaar voor prijsschommelingen, en jou ook. En het is ook beter voor het klimaat, waar we allemaal voordeel van hebben.
De uitslag is betrouwbaar, maar geeft geen exact beeld. Het gaat om een globaal beeld van wat jij in jou situatie nu al jaarlijks kwijt bent aan onze afhankelijkheid van olie en gas. Hierin wordt alleen gekeken naar verbruikskosten en niet naar de aanschafkosten, verzekeringen en onderhoud.
Milieudefensie heeft zelf een rekenmodel ontwikkeld. Dat model werkt met cijfers van onder andere het CBS (Centraal Bureau voor de Statistiek), RVO (Rijksdienst voor Ondernemen Nederland), de Europese Commissie, de NVDE (Nederlandse Vereniging Duurzame Energie) en PWC (PricewaterhouseCoopers accountants). Het berekent hoeveel geld huishoudens zouden besparen als ze een warmtepomp en/of een elektrische auto zouden hebben en er geen fossiele subsidies zouden zijn. Samen zijn dit de grootste kosten voor huishoudens als het om onze afhankelijkheid van olie en gas gaat. De berekening is de best mogelijke benadering van wat jouw kosten zijn in jouw situatie.
Dat is vooral een kwestie van politieke wil. Schone energie is aan een onstuitbare opmars bezig, maar wordt afgeremd door onze afhankelijkheid van olie en gas. En door tegenwerking van grote olie- en gasbedrijven, die veel geld verdienen door het in stand houden van de huidige situatie. Daarom draaien onze economie en onze huishoudens nu nog grotendeels op olie en gas. Dat maakt ons kwetsbaar en is slecht voor het klimaat. Maar als wij met z'n allen van ons laten horen, zullen politici naar ons moeten luisteren. Daarom is het belangrijk dat jij jouw ervaringen deelt op sociale media en met vrienden en bekenden.
Omdat ze na een tijdje ook weer zullen stijgen. Want elke crisis is het weer raak. En helaas worden mensen met lagere inkomens en slecht geïsoleerde huizen het hardst getroffen. Maar ook zonder crises, kost onze afhankelijkheid van olie en gas ieder van ons elk jaar weer heel veel geld. Daarom moeten we er zo snel mogelijk van af. Het geld dat we uitsparen, kunnen we inzetten om de slechtst geïsoleerde woningen in Nederland te isoleren. En veel meer mensen aan zonnepanelen, warmtepompen, elektrische auto's en betaalbaar OV te helpen. Dan hebben we veel minder last van prijsstijgingen.
Als jij in Groningen zou wonen zou je dit niet zo snel denken. Enorm veel huizen staan daar nog in de steigers vanwege schade door aardbevingen, of zijn afgebroken. De compensatie en het herstel van de schade is nog steeds niet goed geregeld. We kunnen niet van de Groningers vragen opnieuw door die ellende heen te gaan. Bovendien is het helemaal niet nodig. We zijn veel goedkoper uit als we tochtige en slecht geïsoleerde woningen isoleren en veel meer huizen op aardwarmte aansluiten of voorzien van warmtepompen. En dat elk jaar weer.
Als we nog een jaar of 10, 15 zouden kunnen wachten tot er een nieuwe centrale staat... Want zo lang duurt het zeker. En wat dacht je van het astronomische bedrag dat ervoor nodig is. En wie moet dat ophoesten? Wij met z'n allen, als belastingbetalers. Want er is geen energiebedrijf dat die kosten kan en wil dragen. En dan hebben we het nog niet eens over de bekende bezwaren, waarvan het radioactieve afval misschien wel het grootste probleem is. Dat moet tot honderdduizenden jaren veilig opgeslagen worden. Probeer je daarvan maar eens een voorstelling te maken.
Het vervelende van compensatie, is dat het niets oplost. Hoe nodig sommige mensen dat geld ook hebben. Elke nieuwe crisis roept weer dezelfde vraag op. Terwijl grote olie- en gasbedrijven hun zakken vullen, moet de overheid mensen compenseren vanwege de stijgende prijzen. Dat geld kunnen we beter uitgeven aan het vergroenen van de tochtige en slecht geïsoleerde huizen van mensen die dat zelf niet kunnen.
Met een eenmalige investering van 3 miljard euro kunnen we alle woningen van energiearme huishoudens in Nederland isoleren. Dat levert deze huishoudens bij de huidige gasprijs een lagere energierekening op van 600 tot 1000 euro per jaar, elk jaar weer. Het devies is dus: meer investeren, minder compenseren.
Foto bovenin: een groepje bewoners staat voor hun huizen, op de daken liggen zonnepanelen.
De oorlog in het Midden-Oosten laat zien: onze afhankelijkheid van buitenlandse olie en gas maakt ons kwetsbaar. In deze conflicten vallen veel onschuldige slachtoffers en er is enorme schade voor het klimaat. Nederland is te afhankelijk van fossiele brandstoffen uit het buitenland. 24 procent van onze energie komt uit Amerika. Tijd om het anders te doen! Want schone, betaalbare energie uit eigen zonlicht, wind en bodem maakt ons land én ons klimaat veiliger.
