Berichten

Soja: het nieuwe tropisch hardhout

Soja: het nieuwe tropisch hardhout

18 juli 2017

OPINIE (Verschenen op One World op dinsdag 18 juli.) Vandaag tekent in Brussel onze staatssecretaris Van Dam samen met 12 Europese landbouwministers een gezamenlijke sojadeclaratie met daarin de intentie om alleen nog soja uit Europa te gaan gebruiken en te stoppen met het importeren van soja uit Zuid-Amerika. Voor de Zuid-Amerikaanse soja wordt op grote schaal ontbost. “Voor het oerwoud is deze declaratie goed nieuws en voor de EU is het een goede eerste stap naar een eerlijke en duurzame landbouw. Maar de EU moet nu wel doorpakken,” zegt Bart van Opzeeland van Milieudefensie.

Met de sojadeclaratie laat de EU zien welke richting de landbouw in Europa op moet: regionaal, circulair en duurzaam. Milieudefensie juicht deze beleidsvisie toe maar zonder wettelijke verplichting voeren de lidstaten de sojaproductie in Europa niet snel genoeg op. Jaarlijks komt er 36.1 miljoen ton soja de EU binnen, op dit moment verbouwen we in Europa slechts vier miljoen ton, een druppel op de gloeiende plaat.

Braakliggende grond

Het is de wereld op zijn kop, dat in Zuid-Amerika de bossen worden gekapt om nieuwe landbouwgrond te ontginnen voor sojateelt, terwijl er in Europa genoeg landbouwgrond braak ligt om aan de helft van de vraag te voldoen. Het is daarom van groot belang dat Europese afnemers van soja door Brussel verplicht worden de helft van hun soja van Europese landbouwgronden te halen.

Goede conditie

En waar halen we dan de rest van de soja vandaan? Voor de vruchtbaarheid van de grond is het goed om vervangende gewassen zoals grasklaver en lupine te planten in plaats van alleen maar soja. De alternatieve gewassen groeien goed in Europa en kunnen prima worden toegevoegd aan veevoer waar de meeste soja voor wordt gebruikt. Zo houden we onze eigen Europese landbouwgrond in goede conditie en werken we niet meer mee aan oerwoudkap en sojaroofbouw in Zuid-Amerika.

Pure klimaatwinst

Er zijn nog meer voordelen van Euro-soja. Als we onze varkens voeren met veevoer van Europese soja in plaats van Zuid-Amerikaanse soja kan de CO2-uitstoot fors dalen, zo blijkt uit onderzoek van Sustainable European Research Institute. Dat kan een daling van 50 procent opleveren. Dit komt omdat er geen bossen voor gekapt hoeven worden en er veel minder kilometers transport nodig zijn. Dat is pure klimaatwinst waar we allemaal de vruchten van plukken.

Soja: het nieuwe tropisch hardhout

Zuid-Amerikaanse soja is nu nog goedkoper dan de Europese. Brussel kan dit prijsverschil eenvoudig tackelen door een importheffing op soja van ver weg. Het gebruik van Europese soja zal hierdoor een enorme boost krijgen.

Afgelopen week kondigde Frankrijk een importverbod af voor niet duurzame soja. Milieudefensie vroeg staatssecretaris Van Dam in 2016 al om te stoppen met het importeren van foute soja. Nu Frankrijk het goede voorbeeld geeft, kan Nederland gewoon volgen. We importeren al jaren geen tropisch hardhout meer om onze planeet te beschermen. Voor de EU is het stoppen met importeren van soja de volgende logische stap.

Win-win-win

Euro-soja gaat ook minder bestrijdingsmiddelen bevatten dan die uit Zuid-Amerika omdat de regels hier strenger zijn. Beter voor onze grond, beter voor het vee en uiteindelijk dus ook beter voor ons. Van het gesleep met soja over de wereld zijn we ook af als we het zelf gaan verbouwen, dat levert minder uitstoot op en is beter voor het klimaat.

Maak het werk af

Omschakelen naar Euro-soja, grasklaver en lupine moet als we klimaatverandering serieus willen aanpakken. Koeien sowieso meer gras laten eten en accepteren dat ze iets minder melk produceren, helpt onze sojaverslaving verder te beteugelen. Een kleinere veestapel is een goede optie voor Europa, dan hoeven we minder soja te verbouwen. Want het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van Europa om de klimaatdoelen van Parijs te halen. De Euro-soja kan bijdragen aan het verkleinen van de CO2 uitstoot van ons continent.En de EU-landbouwministers doen een goede aanzet met deze declaratie maar ze moeten wel het lef hebben om het werk af te maken. Het klimaat schreeuwt om bindende regels, niet binnen jaren maar maanden. Chapeau en nu doorpakken daar in Brussel om de wettelijke verplichting van Euro-soja snel door te voeren.

Bart van Opzeeland, campagneleider Voedsel Milieudefensie