Milieudefensie en Havenbedrijf Rotterdam willen krachtige internationale aanpak CO₂-uitstoot scheepvaart

De zeescheepvaart groeit de komende decennia wereldwijd als gevolg van economische ontwikkelingen en globalisering. Door deze ontwikkelingen nemen productie en consumptie wereldwijd toe en komen producenten en gebruikers steeds vaker op steeds grotere afstanden te liggen. Dat leidt tot meer transport over land, lucht en water. Van deze transportvormen is de zeescheepvaart de meest energie-efficiënte. Naarmate brandstoffen schaarser en duurder worden en de milieueffecten zwaarder wegen, zal vaker gebruik worden gemaakt van de energie-efficiënte scheepvaart. Zowel het aandeel van de zeescheepvaart in de wereldwijde vervoerstromen als de absolute omvang daarvan zullen door deze ontwikkelingen voorlopig nog blijven toenemen.

Het gunstige energieverbruik van zeescheepvaart neemt niet weg dat deze sector verantwoordelijk is voor 3 procent van de wereldwijde emissie van broeikasgassen. Tot op heden bestaan nog geen internationale doelstellingen of afspraken voor de beperking van de CO2-uitstoot van deze sector, terwijl dit voor andere sectoren inmiddels wel het geval of in voorbereiding is. Om die reden is het van groot belang dat ook de scheepvaart fors inzet op emissiereductie. Immers de klimaatwetenschap maakt duidelijk dat op zeer korte termijn de groei van de broeikasgasemissies moet worden omgebogen in een sterke daling, om te voorkomen dat onomkeerbare klimaatverandering optreedt.

De IMO is verantwoordelijk voor de wereldwijde afstemming van de emissie-eisen die aan de hedendaagse zeeschepen worden gesteld. Sinds de Kyoto conferentie in 1997 heeft zij geprobeerd om tot afspraken te komen over de beperking van o.a. de CO2-emmissies. Dat is tot op heden nog niet gelukt.

Daarom pleiten Milieudefensie en het Havenbedrijf Rotterdam ervoor om dit jaar knopen door te hakken over de ontwikkeling en invoering van een systeem dat ook de emissie van broeikasgassen door schepen een prijs geeft en begrenst. Een groot aantal zeehavens is er klaar voor om deze afspraken vervolgens op te nemen in hun Environmental Ship Index. Dit is een meetlat die nu door een aantal van de grootste havens wereldwijd wordt ontwikkeld om schone en klimaatvriendelijke schepen te kunnen belonen. Het principe is dat wie minder vervuilt, bijvoorbeeld door schonere brandstoffen, lagere vaarsnelheden of gebruik van zeilen, minder havengeld betaalt. Afspraken over CO₂-uitstoot kunnen moeiteloos opgenomen worden in dit systeem, als de regeringen maar in staat zijn tot afspraken te komen.

Nederland heeft als scheepvaartnatie de verantwoordelijkheid om dit jaar een klimaatakkoord dichterbij te brengen met hoge, realistische ambities voor de zeescheepvaart. Dit is het moment om die de kans te grijpen. De klimaatproblematiek kan geen verder uitstel verdragen.

Frank Köhler, Directeur Milieudefensie,
Hans Smits, President-directeur Havenbedrijf Rotterdam

Dit artikel verscheen in het NRC.